1. 1. Życie zbiorowe i jego reguły

 

1. Socjologia – nauka o społeczeństwie, i procesach w nim zachodzących.

2. Formy życia zbiorowego:

a. zbiór społeczny – ogół ludzi posiadających wspólną cechę

b. zbiorowość społeczna – wyodrębnia się w związku z pojawieniem się więzi społecznej

3. Więź społeczna

a. pod pojęciem więzi społecznej rozumiem stosunki społeczne, instytucje i środki kontroli społecznej, wiążące jednostki w grupy i kręgi społeczne

b. elementy więzi społecznej:

styczność przestrzenna

łączność psychiczna

styczność społeczna

c. typologie więzi społecznych

– formalne i nieformalne

– trwałe i nietrwałe

– bezpośrednie i pośrednie

– wartościujące i poznawcze

– subiektywne i obiektywne

d. typologia więzi społecznych według Pawła Rybickiego:

naturalne – wspólne pochodzenie lub pokrewieństwo

zrzeszeniowe – dobrowolne zrzeszenie się ludzi

stanowione – narzucone z zewnątrz lub narzucone siłą

 

4. Formy zbiorowości

a. para

b. kręgi społeczne

– stycznościowe

– koleżeńskie

– przyjacielskie

c.  społeczność (zbiorowość lokalna)

d. publiczność – zbiorowość społeczna, skupiająca uwagę na treściach emitowanych przez określonego nadawcę ze względu na posiadane zainteresowania

e. wspólnota – typ zbiorowości społecznej, charakteryzujący się silną więzią wewnętrzną, wynikającą ze wspólnych przekonań, uczuć i akceptowanych wartości

f. społeczeństwo – zorganizowana i samowystarczalna zbiorowość, zajmująca wyodrębnione terytorium

 

5. Regulatory życia społecznego

a. Wartości - stany rzeczy powszechnie uznawane w danej grupie społecznej

a. System wartości – wartości uporządkowane.

b. oceny stanów rzeczy.

– hedonistyczne

– estetyczne

– utylitarne

– moralne

c. normy społeczne

– Normy społeczne to reguły określające, jakie zachowania są akceptowane, a jakie odrzucane przez daną zbiorowość lub grupę społeczną

d. rodzaje norm społecznych:

prawne – ustanowione przez państwo

religijne – wynikające z dogmatów danej religii

moralne (etyczne) – wyznaczają, co jest bezwzględnie nakazane lub zakazane

obyczajowe – zawierają utrwalone tradycją wzorce zachowań w określonych ważnych sytuacjach

zwyczajowe – powtarzalne działania o charakterze nawyków

 

6. Instytucje społeczne

a. instytucje społeczne to organizacje, którym powierzono trwałe wykonywanie zadań

b. rodzaje instytucji:

polityczne

ekonomiczne

socjalne

wychowawczo-kulturowe

religijne

medyczne

 

7. Zjawisko anomii

a. anomia – stan osłabienia lub wzajemnej sprzeczności norm społecznych

b. postawy wobec anomii:

konformizm

innowacja

rytualizm

wycofanie

bunt

 

8. Konflikty społeczne

a. źródła konfliktów społecznych

polityczne

gospodarczo-ekonomiczne

światopoglądowe

społeczne

b. metody rozwiązywania konfliktów

negocjacje

mediacje

arbitraż

unikanie

uleganie

rywalizacja

rozwiązywanie siłowe

kompromis

współpraca